28 ΜΑΗ

Παγκόσμιο Δίκτυο για τα Αναπαραγωγικά Δικαιώματα

-------------------------------------------------------------------------------------

Παγκόσμιο Δίκτυο Γυναικών για τα Αναπαραγωγικά Δικαιώματα

¨ Αγωνίσου για ασφαλείς αμβλώσεις και για υπηρεσίες αντισύλληψης.

¨ Απαίτησε αυστηρές ποινές για τους δράστες βίας και κακοποίησης.

¨ Πίεσε την κυβέρνηση σου για καλύτερες πολιτικές και νόμους.

¨ Στείλε αναφορές – καταγγελίες στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών και αλλού για τη βία των γυναικών.

¨ Η βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών καταπατά θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα των θυμάτων.

¨ Απαιτείται παγκόσμια συλλογική δράση για την υγεία των γυναικών.

¨ Σας καλούμε να συμμετάσχετε στο κάλεσμα και να αναλάβετε δράση για να σταματήσει η βία κατά των γυναικών.

¨ Οι κυβερνήσεις μας είναι υπεύθυνες για τις πολιτικές της Υγείας των Γυναικών.

28 Μαΐου 2005 : Συμμετοχή των γυναικών στην εκστρατεία για τα Αναπαραγωγικά και Σεξουαλικά Δικαιώματα των Γυναικών.

Αυτό το κάλεσμα για δράση είναι μέρος της Παγκόσμιας Εκστρατείας των Γυναικών για την Υγεία.

Από τις 28 Μάη του 2003 το Παγκόσμιο Δίκτυο Γυναικών για τα Αναπα-ραγωγικά Δικαιώματα αγωνίζεται για τα δικαιώματα των γυναικών στην υγεία, για τα σεξουαλικά και αναπαραγωγικά δικαιώματα, ενάντια στη βία.

Είναι καιρός για τις κυβερνήσεις να αναλάβουν τις ευθύνες τους.

Υγεία για τις Γυναίκες σημαίνει Υγεία για όλους!

Η βία εκθέτει τις γυναίκες και τα κορίτσια σε ασθένειες, σε ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες, αυξάνει την εκμετάλλευση και την καταπίεση των γυναικών και στις χειρότερες περιπτώσεις προκαλεί ακόμη και το θάνατο τους.

Η βία κατά των γυναικών προκαλεί καταστροφικές συνέπειες στις οικογένειες τους, στις κοινότητες και στις κοινωνίες συνολικά.

Η ευθύνη του δημόσιου τομέα σε υπηρεσίες υγείας είναι μεγάλη. Ο δημόσιος τομέας υγείας και οι επαγγελματίες υγείας στις περισσότερες χώρες, δεν δίνουν προσοχή στις ανάγκες των γυναικών και δεν κατανοούν τη βία κατά των γυναικών ως ένα ειδικό πρόβλημα. Η βία κατά των γυναικών είναι βιασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι κυβερνήσεις όλου του κόσμου είναι υπόλογες.

Παγκόσμια δεν υπάρχει ένας κοινός συμφωνημένος ορισμός της βίας κατά των γυναικών. Τα Ηνωμένα Έθνη για την Εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών στην 4^η Παγκόσμια Διάσκεψη για τις Γυναίκες – Πεκίνο, Κίνα 4-15 Σεπτεμβρίου 1995 ορίζουν:

«113. Ο όρος « Βία εναντίον των γυναικών » σημαίνει οποιαδήποτε πράξη βίας βασισμένη στο φύλο που έχει ως αποτέλεσμα ή είναι ενδεχόμενο να έχει ως αποτέλεσμα σωματική, σεξουαλική ή ψυχολογική βλάβη γυναικών, περιλαμβανομένων απειλών για τέτοιες πράξεις, καταπίεσης ή αυθαίρετης στέρησης της ελευθερίας είτε αυτό συμβαίνει στη δημόσια είτε στην ιδιωτική ζωή. Συνεπώς, η βία σε βάρος των γυναικών περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων :

¨ Σωματική, σεξουαλική και ψυχολογική βία που ασκείται μέσα στην οικογένεια, περιλαμβανομένων της σεξουαλικής επίθεσης και κακοποίησης μικρών κοριτσιών στο σπίτι, της βίας που σχετίζεται με την προίκα, το βιασμό από το σύζυγο, την παραμόρφωση των γεννητικών οργάνων κοριτσιών καθώς και άλλων παραδοσιακών πρακτικών επιβλαβών για τις γυναίκες, της μη συζυγικής βίας και βίας που σχετίζεται με την εκμετάλλευση.

¨ Σωματική, σεξουαλική και ψυχολογική βία που ασκείται μέσα στην κοινότητα γενικά, περιλαμβανομένων του βιασμού, της σεξουαλικής κακοποίησης, της σεξουαλικής παρενόχλησης και εκφοβισμού στην εργασία, σε εκπαιδευτικά ιδρύματα και αλλού, της εμπορίας γυναικών και της υποχρεωτικής πορνείας.

¨ Σωματική, σεξουαλική και ψυχολογική βία που ασκείται ή γίνεται ανεκτή από το κράτος, οπουδήποτε κι αν παρατηρείται.

118. Η βία σε βάρος των γυναικών είναι μία εκδήλωση των ιστορικά άνισων σχέσεων μεταξύ των ανδρών και γυναικών, που οδηγεί σε διάκριση σε βάρος των γυναικών και καθυπόταξή τους στους άνδρες και στην παρεμπόδιση της πλήρους ανέλιξης των γυναικών. Η βία σε βάρος γυναικών σε ολόκληρο τον κύκλο της ζωής τους προέρχεται βασικά από πολιτιστικά πρότυπα, ιδιαίτερα από τις επιβλαβείς επιπτώσεις ορισμένων παραδοσιακών ή εθιμικών πρακτικών και όλων των ακροτήτων που σχετίζονται με τη φυλή, το φύλο, τη γλώσσα, ή τη θρησκεία που διαιωνίζουν την υποδεέστερη θέση που αναγνωρίζεται στις γυναίκες, στην οικογένεια, στον τόπο εργασίας, στην κοινότητα και στην κοινωνία. Η βία σε βάρος των γυναικών επιδεινώνεται λόγω των κοινωνικών πιέσεων, ιδιαίτερα της ντροπής που συνάγεται η καταγγελία ορισμένων πράξεων οι οποίες έχουν διαπραχθεί σε βάρος των γυναικών, της μη ύπαρξης πρόσβασης των γυναικών σε νομικές πληροφορίες , της μη ύπαρξης βοήθειας ή προστασίας, της έλλειψης νόμων που αποτελεσματικά να εμποδίζουν τη βία σε βάρος των γυναικών, της μη αναθεώρησης υφισταμένων νόμων, των ανεπαρκών προσπαθειών εκ μέρους δημοσίων αρχών για προαγωγή της συνειδητοποίησης και εφαρμογή υφισταμένων νόμων, και της έλλειψης εκπαιδευτικών και άλλων μέσων για αντιμετώπιση των αιτίων και συνεπειών της βίας. Οι εικόνες στα μέσα μαζικής ενημέρωσης για τη βία σε βάρος των γυναικών ιδιαίτερα εκείνες που απεικονίζουν το βιασμό ή τη σεξουαλική δουλεία καθώς και τη χρησιμοποίηση γυναικών και κοριτσιών ως σεξουαλικών αντικειμένων, περιλαμβανομένης της πορνογραφίας, είναι παράγοντες που συμβάλλουν στη συνεχή επικράτηση τέτοιας βίας, και επηρεάζουν δυσμενώς την κοινότητα γενικά και ιδιαίτερα παιδιά και τα νεαρά πρόσωπα».

Η βία κατά των γυναικών αναγνωρίζεται: « Ως έναν από τους πιο κρίσιμους κοινωνικούς μηχανισμούς που εξαναγκάζουν τις γυναίκες να βρίσκονται σε υποδεέστερη θέση συγκριτικά με τους άνδρες».

Οι αιτίες της βίας κατά των γυναικών ποικίλλουν, όμως ο ακρογωνιαίος λίθος είναι οι άνισες ταξικές και φυλετικές σχέσεις. Παραδοσιακοί «γυναικείοι ρόλοι» στην κοινωνία προσφέρουν μικρό περιθώριο δύναμης στις γυναίκες για την ανάληψη αποφάσεων τόσο γενικά όσο και ειδικά για θέματα σχετικά με τα χρήματα ,τη γη με τους άνδρες.

Οι κανόνες των κοινωνιών βασισμένοι στις τάξεις και στο φύλο παροτρύνουν τους άνδρες να παίξουν έναν κυρίαρχο ρόλο μέσα στις σχέσεις και στην κοινωνία. Η χρήση της βίας συγχωρείται, θεωρείται μέσο επίλυσης διαφορών, ενθαρρύνεται η βία κατά των γυναικών.

Το σύστημα, και μέσω των ανδρών, επιδιώκει την πειθαρχία, τον έλεγχο των γυναικών και της σεξουαλικότητά τους. Σε κάποιες κοινωνίες, τόσο οι άνδρες όσο και οι γυναίκες, θεωρούν ότι είναι φυσιολογικό και αποδεκτό για τους άνδρες να χτυπούν τις συζύγους τους αν εκείνες αμελούν τις δουλειές του νοικοκυριού ή αρνούνται να κάνουν σεξ μαζί τους.

Τα δημόσια συστήματα υγείας συντηρούν τις ταξικές και φυλετικές ανισότητες.

Συγκεκριμένες ομάδες γυναικών είναι περισσότερο ευάλωτες στη βία εξαιτίας πολλαπλής διάκρισης που αντιμετωπίζουν εξαιτίας της φυλής, της τάξης, της κάστας, της εθνικότητας της, σεξουαλικότητας ή της αναπηρίας τους. Για παράδειγμα, οι γηγενείς, οι μετανάστριες, οι γυναίκες πρόσφυγες, οι λεσβίες στιγματίζονται και απειλούνται με περιφρόνηση σε πολλές κοινότητες. Η βία που αντιμετωπίζουν δεν λαμβάνεται σοβαρά υπόψη, αλλά μάλλον θεωρείται σαν κάτι που τους αξίζει. Η εγκυμοσύνη αυξάνει την αδυναμία της γυναίκας, η εγκυμονούσα είναι περισσότερο ευάλωτη στη βία από το σύντροφο της.

Για να τερματιστεί η βία κατά των γυναικών χρειάζεται να αλλάξουν, κοινωνικοπολιτισμικές δομές και κανόνες. Η προσωπικότητα των γυναικών, η αξιοπρέπεια, τα δικαιώματα και η σεξουαλικότητα να αναγνωριστούν ολοκληρωτικά ίσα με αυτά των ανδρών

Η βία κατά των γυναικών περιλαμβάνει διάφορους τύπους σωματικής, σεξουαλικής και ψυχολογικής βίας που λαμβάνουν χώρα σε διαφορετικές καταστάσεις και περιλαμβάνουν διάφορους τύπος δραστών. Οι δράστες συνήθως είναι άνδρες, που μπορεί να είναι οικογενειακά μέλη, άγνωστοι, άτομα εξουσίας (αφεντικά, θρησκευτικοί ηγέτες, δάσκαλοι), υπηρεσιακοί υπάλληλοι, αλλά και το κράτος το ίδιο.

Οι γυναίκες αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη βία οπουδήποτε και αν ζουν: στα σπίτια τους, σε καταυλισμούς προσφύγων ή στους δρόμους. Για πολλές γυναίκες, η βία αρχίζει από την παιδική ηλικία ή στην ενηλικίωση. Σε πολιτισμούς όπου οι γιοι είναι πολύ ευνοούμενοι από τις κόρες, όπως σε περιοχές της Ινδίας και της Κίνας, τα θηλυκά μωρά δολοφονούνται κάποιες φορές στη γέννα. Η ενδοοικογενειακή βία και η σεξουαλική βία από το σύζυγο, το σύντροφο, τον πατέρα ή άλλον γνωστό συγγενή είναι ο πιο κοινός τύπος βίας κατά των γυναικών. Σχεδόν μία στις τέσσερις γυναίκες έχει υποστεί σεξουαλική βία από το σύζυγο ή το σύντροφο της κατά τη διάρκεια της ζωής της. Σε κεντρικές περιοχές, στη Ζιμπάμπουε, το 25% των γυναικών έχει υποστεί σεξουαλική βία από κάποιο στενό σύντροφο ενώ στην Μπανγκόκ της Ταϊλάνδης σχεδόν το 30% των γυναικών έχει κακοποιηθεί.

Στις ΗΠΑ, έξι σε κάθε δέκα δολοφονημένες γυναίκες σκοτώθηκαν από πολύ γνωστό τους άνθρωπο όπως το σύζυγο τους ή το σύντροφο τους.

Άλλοι τύποι βίας περιλαμβάνουν τη σεξουαλική παρενόχληση στο χώρο εργασίας και στο δρόμο. Σε διάφορες χώρες οι γυναίκες και τα παιδιά, ειδικά από τις φτωχές περιοχές υπόκεινται στο trafficking, εξαναγκάζονται στη σεξουαλική σκλαβιά ή σε άλλα είδη εξαναγκαστικής εργασίας αφού αρπαχθούν από τα σπίτια τους. Συχνά υποφέρουν από σωματική και σεξουαλική βία από τα αφεντικά τους. Κατά τη διάρκεια καταστροφών, οι γυναίκες είναι πιο ευάλωτες στη βία όπως στο βιασμό και στο trafficking, ειδικά όταν έχουν προηγηθεί εκτοπισμοί και απαλλοτριώσεις της περιουσία τους.

«Το Τσουνάμι στο Ινδικό ωκεανό μπορεί να μην έκανε καμία διάκριση στον μακάβριο αριθμό θανάτων μεταξύ ανδρών και γυναικών που θέρισε με τα κύματα του, αλλά προκάλεσε κάποια πολύ ειδικά φυλετικά ζητήματα, ξεκινώντας από τις γυναίκες που γέννησαν σε ανασφαλείς συνθήκες, στις περιπτώσεις των γυναικών που βιάστηκαν και κακοποιήθηκαν.» (αναφορά του κρατικού Ιατρικού Συμβουλίου της Ασίας για τις μετά Τσουνάμι διεκδικήσεις, Μπανγκόκ, 13-14 Φεβρουαρίου 2005).

Στη Σρι-Λάνκα, οι γυναίκες που σώθηκαν βιάστηκαν, ενώ στην Ινδονησία έχουν καταγραφεί περιστατικά βιασμού από στρατιώτες.

Σε καταστάσεις πολέμου και συγκρούσεων, οι γυναίκες βρίσκονται σε εξαιρετικά ευάλωτη κατάσταση, είναι εκτεθειμένες σε περισσότερη βία. Το γεγονός ότι ο βιασμός χρησιμοποιείται ως όπλο πολέμου και γενοκτονίας έχει επισήμως αναγνωριστεί. Οι δράστες από οποιαδήποτε ένοπλη πλευρά και αν βρίσκονται συνήθως απολαμβάνουν την ατιμωρησία.

Η Κολομβία, το Σουδάν, η Λιβερία, η Βόρεια Ουγκάντα και το Κονγκό είναι παραδείγματα χωρών με τρέχουσες ή πρόσφατες συγκρούσεις όπου η βία κατά των γυναικών έχει αναφερθεί και καταγραφεί. Σε καταστάσεις εμπόλεμων συγκρούσεων, οι γυναίκες συνήθως αντιμετωπίζουν σεξουαλική βία και επιθέσεις ακόμα και όταν αφήνουν τα χωριά τους ή τους καταυλισμούς για τις καθημερινές τους δουλειές, όπως το μάζεμα των ξύλων για τη φωτιά, αγροτικές εργασίες, κουβάλημα νερού ή πηγαίνοντας για αγορές.

Η βία κατά των γυναικών έχει τέτοιες αρνητικές επιπτώσεις στη σωματική, σεξουαλική, αναπαραγωγική και ψυχική υγεία των γυναικών που μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στο θάνατο. Στις χώρες όπου δεν υπάρχει άμεση πρόσβαση στην αντισύλληψη και στην ασφαλή άμβλωση ή είναι περιορισμένες οι δυνατότητες, οι γυναίκες απευθύνονται σε μη-ασφαλείς αμβλώσεις για να διακόψουν την κύηση διακινδυνεύοντας με αυτόν τον τρόπο την υγεία και τις ζωές τους.

Το γεγονός ότι οι γυναίκες συχνά είναι συναισθηματικά μπλεγμένες και οικονομικά εξαρτώμενες από εκείνους που τις κακοποιούν, αξιώνει ακόμα περισσότερο τη δραπέτευση τους από τον κύκλο της βίας.

Πολλά επεισόδια κακοποίησης δεν γίνονται γνωστά, δεν αναφέρονται επίσημα ή καταγράφονται.

Το σπάσιμο της σιωπής της βίας είναι ένα μεγάλο ρίσκο για μια γυναίκα καθώς αντιμετωπίζει έλλειψη κατανόησης και απειλή στιγματοποίησης, « πρέπει να τον προκάλεσε κατά κάποιον τρόπο». Ειδικά οι νεαρές και ανύπανδρες γυναίκες που αντιμετωπίζουν σεξουαλική βία συχνά προτιμούν να παραμείνουν σιωπηλές παρά να υποστούν τη διάκριση και τη γελοιοποίηση ως αποτέλεσμα της αποκάλυψης τους. Οι συνέπειες μπορεί να είναι σκληρές. Στο Νταρφούρ του Σουδάν, οι γυναίκες που ανέφεραν το βιασμό τους στην αστυνομία τιμωρήθηκαν και καταδικάστηκαν για «παράνομη εγκυμοσύνη». Άλλες γυναίκες έχουν υποστεί απόρριψη και εκδίωξη από τις οικογενειακές τους εστίες και την κοινότητα τους. Τέτοιου είδους περιπτώσεις μπορούν να βρεθούν παντού στον κόσμο και αποδεικνύουν την πρόκληση που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες για να σπάσουν τη σιωπή και να αναζητήσουν δικαιοσύνη.

Υπάρχουν ισχυροί δεσμοί μεταξύ της βίας κατά των γυναικών και της αδυναμίας των γυναικών να προφυλάξουν τους εαυτούς τους από τον ιόν HIV, τα σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα και τις ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες. Το εξαναγκαστικό σεξ γίνεται συνήθως χωρίς προφυλάξεις, αυξάνοντας τον κίνδυνο μετάδοσης του ιού HIV. Ο φόβος άσκησης βίας από το σύντροφο και την ευρύτερη κοινωνία αποτρέπει τις γυναίκες από το να ενημερωθούν σχετικά με την υγεία και τα δικαιώματά τους, να κάνουν τεστ, να ζητήσουν βοήθεια και να πιέσουν για ασφαλές σεξ. Σε πολλές χώρες της Αφρικής ,συμπεριλαμβανομένης της Νότιας Αφρικής, της Ζιμπάμπουε, της Ζάμπια και της Νιγηρίας, της Ασίας (Καμπότζη, Ινδία) και της Καραϊβικής υπάρχει ένας δημοφιλής μύθος που αναφέρει ότι το να κάνει ένας άνδρας σεξ με μια παρθένα ή μια γυναίκα με ειδικές ανάγκες θα τον θεραπεύσει από το HIV/AIDS. Ο στιγματισμός των ανθρώπων που ζουν με το HIV/AIDS, η έλλειψη πληροφόρησης, η δυσκολία πρόσβασης σε θεραπεία για το ΗIV διευκολύνει τη διάδοση του μύθου. Οι στρατηγικές πρόληψης για το AIDS δε θα πρέπει να περιορίζονται μόνο στην εκπαίδευση σχετικά με την αποχή ή την αντισύλληψη αν θέλουν να έχουν αποτελεσματικότητα. Πρέπει να αναφερθούν στις φυλετικές ανισότητες της κοινωνίας και στην περιορισμένη δύναμη της γυναίκας και να υποστηρίξουν την απαίτηση για ασφαλές σεξ και την προστασία των γυναικών από τη βία.

Η βία κατά των γυναικών σχετίζεται με κοινωνικοπολιτισμικές, πολιτικές και οικονομικές όψεις της ανάπτυξης. Η γυναικεία σεξουαλικότητα, η αναπαραγωγή, η βία κατά των γυναικών αποτελεί ένα ισχυρό εργαλείο στα χέρια των κρατών και των ανδρών για τον έλεγχο της παραγωγής, την κατανομή του πλούτου και των εισoδημάτων των γυναικών. Όταν οι γυναίκες είναι ψυχικά ή πνευματικά τραυματισμένες και δεν μπορούν να δουλέψουν, είτε στο σπίτι είτε στην εργασία, η οικονομική συνεισφορά τους χάνεται. Οι γυναίκες δεν είναι σε θέση να συμμετέχουν επαρκώς ως ενεργές πολίτισσες, η χαμηλή αυτοεκτίμησή τους, το αίσθημα της αναποτελεσματικότητας επιβαρύνονται και από τη βία και από την κακοποίηση.

Αν οι κυβερνήσεις είναι σοβαρές απέναντι στη προώθηση της ανάπτυξης σε όλο τον κόσμο και «επιθυμούν» το ξερίζωμα της φτώχειας και της πείνας, αλλά και όπως δήθεν συμφώνησαν στους στόχους Ανάπτυξης της Χιλιετίας (2000), θα πρέπει να θέσουν ως προτεραιότητά τους την πρόσβαση των γυναικών στην υγεία και να περιορίσουν τη βία κατά των γυναικών.

Το δικαίωμα στην υγεία είναι ένα από τα θεμελιώδη δικαιώματα. Αυτό το δικαίωμα απαιτεί φυσική και κοινωνική πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας καθώς και σε συνθήκες ζωής και εργασίας που καθιστούν εφικτή την ικανοποίηση της γυναίκας σε ό,τι αφορά στην υγεία της και τη σεξουαλικότητά της. Η βία κατά των γυναικών διαμορφώνει έναν σημαντικό παράγοντα που συμβάλλει στη κακή κατάσταση υγείας της γυναίκας. Αν λάβουμε υπ΄ όψιν μας ότι μια στις τρεις γυναίκες σε όλο τον κόσμο έχει εμπειρίες βίας κατά τη διάρκεια της ζωής της, η βία κατά των γυναικών είναι ένα μείζον θέμα επείγουσας δημόσιας υγείας. Οι περισσότερες γυναίκες επισκέπτονται επαγγελματίες υγείας για θέματα ιατρικής ρουτίνας ή τσεκάπ κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Οι επαγγελματίες υγείας βρίσκονται σε προνομιακή θέση, μπορούν να εξακριβώσουν την κακοποίηση, μπορούν να στηρίξουν τα θύματα της κακοποίησης. Αντί για φροντίδα όμως και στήριξη, πολλές κακοποιημένες γυναίκες γίνονται δέκτες απόρριψης και παραμέλησης στις υπηρεσίες υγείας καθώς τα συστήματα δημόσιας υγείας απορροφούν τις κοινωνικές νόρμες που υπαγορεύουν την ανωτερότητα των ανδρών σε βάρος των γυναικών και παραβλέπουν τη βία κατά των γυναικών. Οι επαγγελματίες υγείας δεν έχουν κάποια καθοδήγηση ούτε κάποιο πρωτόκολλο, ευαισθησία σε ό,τι αφορά στα δυο φύλα, συναίσθηση, ούτε και εκπαίδευση για να παρέχουν στις γυναίκες την υποστήριξη που χρειάζονται.

Ο τομέας δημόσιας υγείας πρέπει να εξετάσει κριτικά τις πολιτικές και τις πρακτικές που μπορούν στην πραγματικότητα να διαμορφώσουν πράξεις βίας κατά των γυναικών. Η κλειτοριδεκτομή, τα εξαναγκαστικά τεστ παρθενίας, οι χωρίς λόγο καισαρικές τομές, οι ζώνες παρθενίας, η εξαναγκαστική στείρωση, η εξαναγκαστική αντισύλληψη και έκτρωση, είναι μερικά ζητήματα που ο δημόσιος τομέας πρέπει να εξετάσει. Στην Ινδία, κάποιοι ψυχίατροι κάνουν σπασμοθεραπείες (ηλεκτροθεραπείες) σε λεσβίες προκειμένου να στραφούν στην ετεροσεξουαλικότητα. Οι δημόσιες υπηρεσίες πρέπει να εξασφαλίσουν ποιοτικές υπηρεσίες φιλικές προς τις γυναίκες. Πρέπει να λαμβάνουν σοβαρά υπόψη τους τα παράπονα των γυναικών για την υγεία τους και τις επιλογές που κάνουν οι ίδιες οι γυναίκες σε ό,τι αφορά το δικό τους σώμα.

Οι υπηρεσίες υγείας πρέπει να βασιστούν στην προσέγγιση της πρωτογενούς φροντίδας υγείας προκειμένου να αξιολογήσουν τις ανάγκες των γυναικών που σχετίζονται με τη βία που αντιμετωπίζουν. Οι γυναίκες, φτωχές γυναίκες κυρίως, γυναίκες αγροτικών περιοχών και γυναίκες που ανήκουν σε μειονότητες έχουν ανάγκη από τη πρόσβαση σε πρωτογενείς υπηρεσίες υγείας που να λαμβάνουν υπ’ όψη τους τις ανάγκες τους και να σέβονται τα δικαιώματά τους.

Οι νεοφιλελεύθερες πολιτικές που προωθούνται από την Παγκόσμια Τράπεζα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, την Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης και άλλοι καπιταλιστικοί μηχανισμοί, περιορίζουν την πρόσβαση των γυναικών σε υπηρεσίες υγείας, τα αποτέλεσμα των πολιτικών τους είναι η αύξηση της φτώχειας, οι περικοπές των προϋπολογισμών υγείας και οι ιδιωτικοποιήσεις συστημάτων υγείας.

Πρέπει να εφαρμοστεί μια ολιστική προσέγγιση που δίνει έμφαση στη συνεργασία με οργανισμούς κοινωνικής ωφελείας που περιλαμβάνουν τη συμμετοχή γυναικών και ανδρών από διαφορετικές κοινωνίες προκειμένου να τελειώσει η βία κατά των γυναικών.

Παγκόσμια η βία κατά των γυναικών αναγνωρίζεται σαν παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των γυναικών. Μερικές από τις σχετικές συμφωνίες είναι ενδεικτικές :

¨ Στο συνέδριο για την εξάλειψη όλων των μορφών διακρίσεων κατά των Γυναικών (CEDAW) και στο Προαιρετικό Πρωτόκολλο, 1979/1999 – απαιτείται από τα κράτη να στραφούν προς μια πολιτική «εξάλειψης της βίας κατά των γυναικών» που θα επιτρέπει στις γυναίκες σε τοπικό επίπεδο να εκφράζουν τα παράπονά τους και να εξετάζονται τα αιτήματά τους,

¨ Στη διακήρυξη του ΟΗΕ για την εξάλειψη της βίας κατά των Γυναικών, 1993 - έχει αφιερωθεί ένα κεφάλαιο με τίτλο «Ορίζοντας τη Βία Κατά των Γυναικών».

¨ Στο Πεκίνο (ΟΗΕ, παγκόσμιο συνέδριο Γυναικών), 1995 – αφιερώνεται ένα ολόκληρο κεφάλαιο στη βία κατά των γυναικών.

¨ Στην απόφαση της Ρώμης του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου , 1998 – ορίζεται ότι η σεξουαλική βία, ο βιασμός, το εμπόριο λευκής σαρκός, η πορνεία και η ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη περιλαμβάνονται στον ορισμό των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και θεωρούνται εγκλήματα πολέμου.

¨ Στις θέσεις «Πεκίνο + 5», 2000 – διατυπώνεται η απαίτηση να ποινικοποιηθεί η βία κατά των γυναικών.

¨ Στη Διακήρυξη της Χιλιετίας των Ηνωμένων Εθνών, 2000 – δίνεται η κατεύθυνση να γίνει «αγώνας ενάντια σε όλες τις μορφές βίας κατά των γυναικών».

Πολλές κυβερνήσεις προβαίνουν σε πράξεις βίας ή παραβλέπουν πράξεις βίας κατά των γυναικών. Παραδείγματα περιλαμβάνουν τον βιασμό ως μια πράξη που γίνεται στα πλαίσια του πολέμου, πολιτικές που στοχεύουν στη περιορισμένη ανάπτυξη του πληθυσμού συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων, εκδικάσεις «ασύδοτων» γυναικών θύματα βιασμού, ή γυναίκες που εξαναγκάστηκαν να κάνουν επικίνδυνη για την υγεία τους έκτρωση καθώς και ανοχή και αποδοχή πράξεων βίας από άλλους - έτσι όπως αυτές μπορεί να επιτρέπονται- στα πλαίσια των ηθών και των κοινωνικών νορμών μιας χώρας.

Πολύ λίγες κυβερνήσεις κάνουν μια προσπάθεια να τερματίσουν τη βία κατά των γυναικών. Ένα θεμελιώδες εμπόδιο όταν μιλάμε για τη βία κατά των γυναικών, ειδικά την ενδoοικογενειακή βία και τη σεξουαλική βία στα πλαίσια σχέσης, είναι ότι αντιμετωπίζεται ως ένα «ιδιωτικό και οικογενειακό θέμα» από τη πολιτεία και τους επαγγελματίες υγείας αντί για ένα πρόβλημα ανθρώπινων δικαιωμάτων και δημόσιας υγείας. Υπάρχουν 79 χώρες που δεν έχουν κανένα νόμο για την ενδοοικογενειακή βία και τη σεξουαλική κακοποίηση αν και πάνω από 20 πολιτείες είναι στη διαδικασία διαμόρφωσης νέων νόμων σε ό,τι αφορά αυτό το θέμα. Ο βιασμός από τον σύζυγο ή τον σύντροφο θεωρείται έγκλημα μόνο σε 51 κράτη.

Κάτω από τους διεθνείς κανονισμούς, είναι ευθύνη των κυβερνήσεων να τερματίσουν τη βία κατά των γυναικών, να φροντίσουν τα θύματα βίας και να παραπέμψουν στη δικαιοσύνη τους δράστες τέτοιων εγκλημάτων. Οι κυβερνήσεις πρέπει να δώσουν προτεραιότητα στη δημιουργία μιας κοινωνίας που θα είναι απαλλαγμένη από τη βία, τον αποκλεισμό και την ανισότητα.

Η βία κατά των γυναικών μπορεί να προληφθεί. Είναι δυνατόν να υπάρξει ένας κόσμος χωρίς βία κατά των γυναικών. Διαπολιτισμικές έρευνες έχουν ανακαλύψει κοινωνίες όπου δεν υπάρχει βία κατά των γυναικών ή πρακτικά τουλάχιστον δεν εκδηλώνεται. Έχουμε ευθύνη να προωθήσουμε την υγεία των γυναικών και να τερματίσουμε τη βία κατά των γυναικών.

Έχουν ήδη γίνει πολλές καινοτόμες και επιτυχημένες προσπάθειες στον αγώνα για τη βία κατά των γυναικών. Πολλές φορές έχουν προσαρμοστεί ή εφαρμοστεί νομοθετικές ρυθμίσεις, έχουν βελτιωθεί οι υπηρεσίες, έχουν σπάσει πολιτισμικά ταμπού. Σας προτρέπουμε να μοιραστείτε τις εμπειρίες και τις ιδέες σας με εμάς, ώστε κι εμείς να τις μοιραστούμε με άλλες/ους προκειμένου να τερματίσουμε τη βία κατά των γυναικών.

¨ Η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ) να δεσμευτεί και να εντείνει τις προσπάθειές της για τον τερματισμό της βίας κατά των γυναικών. Να υποστηρίξει τις δημόσιες υπηρεσίες υγείας προκειμένου να αναπτύξουν την ικανότητα αναγνώρισης, αντιμετώπισης και πρόληψης της βίας κατά των γυναικών. Να πιέσει τις εθνικές κυβερνήσεις να διαθέτουν περισσότερα χρήματα για τον τερματισμό της βίας κατά των γυναικών.

¨ Το ειδικό παρατηρητήριο των Ηνωμένων Εθνών για τη βία κατά των Γυναικών πρέπει να δραστηριοποιηθεί για να ενδυναμώσει την έρευνα που γίνεται σε όλο τον κόσμο και να υπερασπιστεί τις προσπάθειες να μειώσει τη βία κατά των γυναικών και να μειώσει τις συνέπειες με το να εστιάσει στη βία κατά των γυναικών ως ένα επείγον θέμα δημόσιας υγείας.

¨ Να παρέχουν τις πρωτοβάθμιες υπηρεσίες υγείας για όλους τους ανθρώπους με μια ολιστική προσέγγιση στις υπηρεσίες υγείας. Αυτές οι υπηρεσίες να ασχολούνται με τη σεξουαλική βία, με την αναπαραγωγή, την πρόληψη της βίας κατά των γυναικών και τη φροντίδα για τα θύματα βίας.

¨ Να αναπροσαρμόσουν όλες τις κυβερνητικές πολιτικές και τους νόμους που υποστηρίζουν ή ανέχονται τη βία κατά των γυναικών.

¨ Να εξασφαλίσουν ότι όλοι οι επαγγελματίες του χώρου, περιλαμβανομένων των επαγγελματιών υγείας, των κοινωνικών λειτουργών, της αστυνομίας και του νομικού προσωπικού, που ασχολούνται με γυναίκες και παιδιά να είναι εκπαιδευμένοι και ευαισθητοποιημένοι σε ό,τι αφορά το θέμα του φύλου και τις βίας κατά των γυναικών.

¨ Να κάνουν πολιτικές ευαισθητοποίησης του κοινού, να οργανώσει εκστρατείες μέσα και έξω απ’ τα σχολεία για τη βία κατά των γυναικών και την ισότητα των φύλων.

¨ Να οργανώσει εκπαιδευτικά και θεραπευτικά προγράμματα για τους δράστες βίας κατά των γυναικών.

¨ Να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους σύμφωνα με τις «συμφωνίες» των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όπως το CEDAW ( συνέδριο για την εξάλειψη όλων των μορφών των διακρίσεων κατά των Γυναικών).

Βία εναντίον των Γυναικών :

το εφαλτήριο της ανισότητας και της πατριαρχίας

Η Ελλάδα, κύρωσε τη Διεθνή σύμβαση για την εξάλειψη όλων των μορφών διακρίσεων εις βάρος των γυναικών, (CEDAW), με εσωτερικό νόμο 1342/1-4-1983 καθώς και το Προαιρετικό Πρωτόκολλο στη Σύμβαση με τον νόμο 2952/2001, πλην όμως δεν ανέλαβε κατάλληλα μέτρα υποδομής, νομοθετικές ρυθμίσεις, πολιτικές, ως όφειλε, για την εξάλειψη των διακρίσεων εις βάρος των γυναικών.

Η απροθυμία της ελληνικής πολιτείας μέχρι σήμερα, να ρυθμίσει την ενδοοικογενειακή βία ως ιδιαίτερη αξιόποινη πράξη και να καθορίσει επακριβώς τις αρμοδιότητες των διωκτικών αρχών (αστυνομία-εισαγγελία- δικαστήρια), τόσο κατασταλτικά όσο και προληπτικά, συμβάλλει τελικά στην διατήρηση και έξαρση του φαινομένου της βίας, δημιουργώντας ανασφάλεια για τα θύματα (γυναίκες, παιδιά, ηλικιωμένες) και στον δράστη-θύτη την πεποίθηση ότι δεν διαπράττει αξιόποινη πράξη.

28 Μαΐου- Διεθνής Ημέρα Δράσης για την Υγεία των Γυναικών.

25^η Νοεμβρίου- Διεθνής Ημέρα ενάντια στη βία κατά των Γυναικών.